Website Cải cách hành chính

Chưa được tự chủ hoàn toàn
Cơ quan sự nghiệp muốn được tự chủ cả quyết toán báo cáo tài chính

Hiện Bộ Tài chính (BTC) đang bắt đầu xây dựng các thông tư hướng dẫn thực hiện Nghị định 43/2006/NĐ-CP quy định về quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về tổ chức, bộ máy, biên chế và tài chính đối với đơn vị sự nghiệp (ĐVSN) công lập (thay thế Nghị định 10/2002/NĐ-CP về chế độ tài chính đối với ĐVNS có thu). BTC đặt mục tiêu, năm 2006 sẽ cơ bản phổ biến, triển khai tổ chức thực hiện đến tất cả các ĐVSN công lập và năm 2007 hoàn thành việc thực hiện giao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, biên chế và tài chính đến tất cả các ĐVSN công. Tuy nhiên, những đơn vị đã thực hiện theo Nghị định 10/2002/NĐ-CP, theo yêu cầu của Bộ Tài chính thì phải chuyển sang thực hiện Nghị định 43/2006/NĐ-CP ngay khi Nghị định này có hiệu lực.

“Nghị định 43/2006/NĐ-CP có rất nhiều ưu điểm so với Nghị định 10/2002/NĐ-CP”, ông Chu Văn Cường, Vụ trưởng Vụ Tài chính - Kế toán (Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội) nhận định. Những ưu điểm lớn nhất được ông Cường liệt kê là: Nghị định 43/2006/NĐ-CP đã mở rộng phạm vi giao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, biên chế và tài chính; đối tượng thực hiện bao trùm toàn bộ ĐVSN công lập chứ không còn bó hẹp như Nghị định 10/2002/NĐ-CP (chỉ thực hiện đối với ĐVSN có thu). Mặc dù Nghị định 43/2006/NĐ-CP đã cho phép tự chủ, tự chịu trách nhiệm về tài chính trên 3 lĩnh vực là tự chủ về tổ chức thực hiện nhiệm vụ thu và quyết định mức thu; về sử dụng nguồn tài chính và được tự chủ trong việc sử dụng kết quả hoạt động tài chính trong năm để trích lập quỹ phát triển hoạt động sự nghiệp, chi trả thu nhập cho người lao động và trích lập quỹ phúc lợi, quỹ khen thưởng, quỹ dự phòng ổn định thu nhập, song ông Cường vẫn đề nghị BTC nghiên cứu giao nốt phần tự chủ và tự chịu trách nhiệm về quyết toán thu – chi tài chính cho ĐVSN.

Hiện việc quyết toán thu – chi tài chính của các ĐVSN có thu được giao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm vẫn phải thực hiện theo những quy định cũ, tức là việc quyết toán vẫn do cơ quan chủ quản phê duyệt. Từ thực tế của Vụ Tài chính - Kế toán và qua nhiều năm làm công tác này, ông Cường cho biết, rất ít khi phát hiện ra những sai sót lớn trong bản báo cáo quyết toán của các ĐVSN thuộc Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội. “Việc phát hiện ra những sai phạm trong quyết toán, chủ yếu do ở dưới cơ sở mâu thuẫn, kiện cáo lẫn nhau, còn dựa trên việc kiểm tra báo cáo quyết toán ở các bộ, ngành thì không thể phát hiện ra được. BTC nên cho ĐVSN thực hiện Nghị định 43/2006/NĐ-CP được tự chủ, tự chịu trách nhiệm về quyết toán, đồng thời với việc ban hành cơ chế tăng cường tự kiểm tra, giám sát ở cơ sở khi xây dựng hướng dẫn Nghị định 43/2006/NĐ-CP”, ông Cường đề nghị.

Theo số liệu của Cục Quản lý công sản (BTC), tài sản cố định thuộc khu vực hành chính - sự nghiệp, bao gồm nhà cửa, công trình, phương tiện vận tải, trang thiết bị làm việc ước khoảng 130.000 tỷ đồng (số liệu tính đến đầu năm 2003). Tuy vậy, quy định về tự chịu trách nhiệm trong quản lý, sử dụng tài sản trong Nghị định 43/2006/NĐ-CP rất mờ nhạt. Trong khi để tăng thu nhập, các ĐVSN sẽ khai thác tối đa tài sản được Nhà nước giao, nhưng việc bảo trì, bảo dưỡng không được quy định chặt chẽ khiến ông Cường lo lắng, sau vài năm khai thác, sử dụng tài sản công do các ĐVSN quản lý bị hỏng hóc, xuống cấp, mất giá Nhà nước lại phải đầu tư. “Cùng với cơ chế chi tiêu nội bộ phải kèm theo cơ chế giao trách nhiệm quản lý, sử dụng tài sản công đã được Nhà nước giao. Nếu chưa thực hiện được ngay, thực hiện trên toàn quốc thì phải xây dựng cơ chế thực hiện thí điểm tại một số đơn vị cùng với việc phân cấp mạnh hơn trong quản lý, khai thác, sử dụng tài sản công trong ĐVSN”, vị quan chức này đề xuất.

Mặc dù chưa đơn vị nào trong ngành y áp dụng Nghị định 43/2006/NĐ-CP, song một quan chức Vụ Kế hoạch – Tài chính (Bộ Y tế) khá lo lắng cho thu nhập của những người làm công tác chăm sóc sức khoẻ nhân dân, bởi Nghị định 43/2006/NĐ-CP đã bỏ khoản để lại 3% tổng số viện phí thu được trong năm cho các cơ sở y tế. “Muốn triển khai được Nghị định 43/2006/NĐ-CP, thì BTC phải ban hành văn bản hướng dẫn cụ thể, chi tiết và phải bảo đảm phù hợp với từng ngành, từng cấp, từng lĩnh vực và phù hợp với lộ trình tăng lương của Chính phủ. Đối với ngành y, BTC phải quy định rõ hoạt động nào là hoạt động dịch vụ, hoạt động nào là hoạt động y tế thông thường để các đơn vị còn thực hiện nghĩa vụ nộp thuế”, ông này nói.

Báo Đầu tư, ngày 28-7-2006

28/07/2006